So kolankɛlan ɲuman sugandili tɛ kɛ a tɔgɔlafɛn walima a kɛcogo dɔrɔn ye—a jɔyɔrɔba ye ka a hakɛ bɛnnen sugandi ka kɛɲɛ ni i ka du magow ye. An ka baara kɛlenw fɛ ni kiliyanw ye suguw la, fili minnu ka teli ka kɛ, olu dɔ la kelen ye ka masin dɔ sugandi min ka dɔgɔ kojugu, min bɛ na ni koli ye tuma caman na, walima ka masin dɔ sugandi min ka bon kojugu, o bɛ na ni fanga ni ji ta ye min tɛ mako ɲɛ.
So kolankɛlan ye minɛn nafama ye min bɛ kɛ don o don, o la, ni i ye a bonya sɔrɔ ka ɲɛ, o bɛ se ka nɔgɔya, baarakɛcogo ɲuman, ani musaka dɔgɔyali kuntaalajan ɲɛ kosɛbɛ. Nin gafe in kɔnɔ, an bɛna aw dɛmɛ ka kolikɛnɛ hakɛ ɲuman sugandicogo faamu ka kɛɲɛ ni du hakɛ ye, finiko kɛcogo ani baarakɛcogo ɲumanw. Nin barokun laban na, i bɛna hakilina jɛlen sɔrɔ seko min bɛ bɛn i magow ma kosɛbɛ.
Mun na Kolikɛlan bonya nafa ka bon
A bonya ye a so kolankɛlan bɛ nɔ bila a bɛ se ka i ka finiko baara kɛ cogo min na, o bɛ nɔ bila a yɛrɛ la. A ka c’a la, seko bɛ suman kilogaramu (kg) la, o bɛ fini jalenw girinya jira, masin bɛ se ka minnu minɛ siɲɛ kelen kɔnɔ.
Bonya ɲuman sugandili bɛ nɔ bila:
· Koli kɛcogo ɲuman
· Fanga ni ji tacogo
· Koli kɛcogo ka caya
· Finiw ladonni ani u muɲuli
Kolikɛlan min bonya ka ɲi, o b’aw dɛmɛ ka finiko baara kɛ joona ka sɔrɔ ka finiw cogoya sabati.
Koli-masin seko faamuyali
Sani i ka masin sugandi, a nafa ka bon i k’a faamu seko kɔrɔ ye min ye waleyali siratigɛ la. Ni an bɛ kuma finiko masin seko kan, an bɛ kuma finiko jalen girinya kan, masin bɛ se ka min minɛ siɲɛ kelen kɔnɔ. A ka c’a la, o hakɛ bɛ jira kilo la, wa a bɛ baarakɛlaw dɛmɛ u ka finiw, dilanw walima fini wɛrɛw hakɛ jateminɛ waati kelen na.
Sannikɛla caman b’a miiri ko masin min ka seko ka bon, o de ka fisa tuma bɛɛ, nka o tɛ tiɲɛ ye. Seko ɲuman bɛ bɔ i ka du hakɛ yɛrɛ la, i ka finiko kɛcogo la, ani i bɛ to ka fɛn suguya minnu ko. An ka ko kɛlenw fɛ, ni an ye hakɛ bɛnnen sugandi, o bɛ dɛmɛ ka ko kɛcogo ɲɛ, ka ji ni fanga tiɲɛni dɔgɔya, ani ka don o don finiko kɛcogo nɔgɔya.
Seko ni dɔnko gafe Tablo
Seko (kg) . |
Du hakɛ bɛnnen |
Baarakɛcogo min bɛ kɛ cogoya la |
kilogaramu 5–6 |
Mɔgɔ 1–2 |
Don o don finiko nɔgɔman |
Kilo 7–8 ye |
Mɔgɔ 2–4 |
Baara kɛli ni du kɔnɔ tuma bɛɛ |
kilogaramu 9–10 |
Mɔgɔ 4–6 |
Denbaya belebelebaw |
Kilo 11+ ye |
6+ mɔgɔw walima baara gɛlɛn |
Fɛn minnu ka bon, ka to ka ko |
An ka ko kɛlenw na, du fanba bɛ don kilo 7–10 kɔnɔ, o min bɛ balansi ɲuman di baarakɛcogo ɲuman ni fɛn caman sɛgɛsɛgɛli cɛ. Nin bonya hakɛ in ka bon fo denbaya bɛ se ka baara kɛ ni min ye tuma bɛɛ, k’a sɔrɔ a bɛnnen don hali bi so kɔnɔ sigiyɔrɔw la minnu bɛ kɛ cogoya la.
So kolankɛlan hakɛ bɛnnen sugandicogo
So kolankɛlan hakɛ bɛnnen sugandili tɛ dan seko hakɛw dɔrɔn ma. A b’a ɲini ka masin in bɛn i ka du kɔnɔmɔgɔw ka ɲɛnamaya kɛcogo ma tiɲɛ na, k’a ko ani ka baara kɛ ni minɛn ye dɔgɔkun o dɔgɔkun.
1. Du bonya
A ka c’a la, mɔgɔ hakɛ min bɛ aw ka du kɔnɔ, o de nafa ka bon kosɛbɛ ni aw bɛ finiko masin sugandi. A ka c’a la, mɔgɔ kelen walima furuɲɔgɔnma dɔ tɛ finiko caman dilan ka tɛmɛ du kan min kɔnɔ denw bɛ yen walima denbaya kɔnɔmɔgɔ caman bɛ min kɔnɔ.
I n’a fɔ laadilikan camanba:
· Baarakɛla kelen walima furuɲɔgɔnma : A ka ca a la, masin fitinin min bɛ kilo 5–7 hakɛ la, o bɛ se
· Denbaya minnu bɛ mɔgɔ 3–4 la : A ka ca a la, masin cɛmancɛ min bɛ kilo 7–9 hakɛ la, o de bɛ baara kɛ ka ɲɛ
· Denbayabaw : A ka ɲi ka se kilo 9 ma walima ka tɛmɛ o kan
Ni aw ye masin sugandi min bɛ bɛn aw ka du bonya ma, o b’aw dɛmɛ ka aw yɛrɛ tanga gɛlɛya fila ma minnu bɛ sɔrɔ tuma caman na: ka masin fitinin dɔ doni kojugu walima ka baara kɛ ni masin ye min ka bon kojugu. O ko fila bɛɛ bɛ se ka dɔ bɔ kocogo ɲuman na ani ka nɔ bila wasa kuntaalajan na.
2. Koli kɛcogo ka caya
Aw bɛ finiko kɛ siɲɛ hakɛ min na, o fana bɛ nɔ bila masin hakɛ ɲuman na. Du dɔw b’a fɛ ka doni misɛnninw ko don o don walima tile fila o tile fila, dɔw b’a fɛ ka finiko bɛɛ kɛ kulu damadɔw la, minnu ka bon.
I n'a fo:
· Aw bɛ to ka ko : A bɛ se ka kɛ ko masin fitinin bɛ se ka kɛ barisa doni ka nɔgɔn ani ka kɛ tuma bɛɛ
· Koli man ca : Masina belebeleba bɛ baara kɛ ka ɲɛ barisa a bɛ se ka fini caman minɛ siɲɛ kelen kɔnɔ
Du minnu b’a fɛ ka ko dɔɔnin kɛ dɔgɔkun o dɔgɔkun, masin min ka bon, o bɛ se ka waati tiɲɛ ani ka dɔ bɔ u ka cili bɛɛ lajɛlen hakɛ la. O bɛ se ka kɛ dɛmɛ ye kɛrɛnkɛrɛnnenya la denbayaw bolo minnu bolo degunnen don, furuɲɔgɔnma minnu bɛ baara la, walima du minnu kɔnɔ denw bɛ yen.
3. Koli suguyaw
Kolifɛnw bɛɛ tɛ yɔrɔ ta cogo kelen na. Kamisɔn ni pantalon damadɔw girinya bɛ se ka dɔgɔya ani u bɛ don nɔgɔya la, ka sɔrɔ fɛn belebelebaw i n’a fɔ bɔrɔw, dususalolanw, ridow ani bɔrɔw bɛ se ka dunun fa joona.
Ni aw bɛ to ka ko:
· Dilan ni dususalofɛnw
· Baarakɛminɛnw ni fini girinmanw
· Baarakɛ finiw walima finiw minnu ka bon
· Du kɔnɔfɛnw minnu bɛ kɛ waati kɔnɔ i n’a fɔ kuran datugulanw walima ridow
O kɔfɛ, a ka c’a la, so kolanfɛn belebeleba de ye sugandili ɲuman ye. Hali n’i ka du man bon kosɛbɛ, o doni belebelebaw sɔrɔli bɛ se ka kɛ sababu ye ka se ka se ka caya. An ka jate la, baarakɛla caman bɛ o ko in dɔgɔya, wa u b’a dɔn dɔrɔn u kɛlen kɔ k’a ɲini ka fɛn belebelebaw ko masin kɔnɔ min bɛ i n’a fɔ a ka dɔgɔ kojugu.
4. Yɔrɔ sɔrɔli
Yɔrɔ min bɛ sɔrɔ i ka so kɔnɔ, o ye jateminɛ nafama wɛrɛ ye. Hali ni seko nafa ka bon, masin ka kan ka don ka ɲɛ hali bi finiko yɔrɔ latigɛlen na, dumunikɛyɔrɔ nkɔni na, sanuyaso kɔnɔ, walima baarakɛminɛnw yɔrɔ la.
Kuma bɛɛ la:
· Yɔrɔ minnu ka surun, i n’a fɔ sow walima so fitininw, olu bɛ se ka kɛ ko masinw ye minnu ka surun kosɛbɛ
· A ka c’a la, sobaw bɛ se ka kɛ ni modɛliw ye minnu ka seko ka bon ni gɛlɛya caman ye
Sani i ka sanni kɛ, hakilitigiyako don tuma bɛɛ ka nin suman:
· Jayan
· Dunya
· Janya
· Da da wulicogo yɔrɔ
· Fiɲɛbɔyɔrɔ ni a lamini yɔrɔw
Aw bɛ aw ka sigiyɔrɔ suman tuma bɛɛ sani aw ka kolikɛnɛ sugandi. Masina min bɛ seko ɲuman di nka a tɛ don ka ɲɛ, o bɛ se ka gɛlɛya kunntanw lase a sigili ma ani ka dɔ bɔ don o don baara nɔgɔya la.
5. Fanga ni jiko ɲuman
A ka c’a la, masin belebelebaw bɛ ji ni fanga caman ta cycle kelen kɔnɔ, nka u bɛ se ka baara kɛ ka ɲɛ fana ni u kɛra ka ɲɛ. O kun tɛ masin hakɛ dɔrɔn ye, nka a bɛ bɛn i ka doni hakɛ yɛrɛ ma cogo min na.
Nin ye hakilina nafama fila ye minnu ka kan ka to an hakili la:
· Ka doni dafalen boli masinba kɔnɔ, a ka c’a la, o bɛ baara kɛ ka ɲɛ
· Ni doni misɛnninw bolila masinba kɔnɔ, o bɛ se ka ji, fanga ani safinɛ tiɲɛ
An ka jate la, ni an ye hakɛ bɛnnen sugandi, o bɛ baarakɛcogo ɲuman sabati sanni ka sugandili kɛ dɔrɔn min ka bon kosɛbɛ. Masina min bonya ka ɲi, o bɛ se ka dɛmɛ don ka dɔ bɔ baarakɛcogo musaka kuntaalajanw na, ka sɔrɔ ka baara bɛɛ lajɛlen fana ɲɛ.
Tiɲɛ na, du min bɛ to ka kilo 9 masin fa, a ka c’a la, o bɛna nafa sɔrɔ o hakɛ la. Nka baarakɛla kelen min bɛ doni misɛnninw kɛ, o bɛ se ka baara kɛ ka ɲɛ ni fɛn fitinin dɔ ye min bɛ bɛn u ka baarakɛcogo lakika ma kosɛbɛ.
Koli-masin fitininw vs belebelebaw
Tablo de comparaison
Suguya |
Seko ni dɔnko fitinin |
Seko ni dɔnko belebele |
Yɔrɔ wajibiyalen |
Compact (baarakɛɲɔgɔnya). |
A ka bon kosɛbɛ |
Fanga Baarakɛcogo |
A ka dɔgɔn siɲɛ kelen-kelen bɛɛ la |
A ka ca ni cycle kelen ye |
Lavement Volume (Bamako min bɛ kɛ). |
Dantigɛlen don |
Jamanjan |
A ka fisa ka . |
Furuɲɔgɔnmaw, du misɛnninw |
Denbayaw, baara gɛlɛn |
Fɛn min bɛ se ka fɛn caman sɛgɛsɛgɛ |
Dcnni |
Caman |
Nin sangaɲɔgɔnma in b'a jira ko 'best' hakɛ bɛ bɔ i ka baarakɛcogo de la pewu.
Misali minnu ka teli ka kɛ ni i bɛ kolikɛnɛ hakɛ sugandi
An ka ko kɛlenw fɛ, kiliyanw ka teli ka nin fili ninnu kɛ:
1. Ka Sugandili kɛ ka dɔgɔ kojugu
Masina min ka dɔgɔ kojugu, o bɛ sɛgɛsɛgɛli caman de wajibiya, o bɛ dɔ fara waati ni cɛsiri kan.
2. Ka Sugandili kɛ min ka bon kojugu
Masina minnu bonya ka bon, olu bɛ se ka kɛ sababu ye ka ji ni fanga tiɲɛ ni u ma baara kɛ ka ɲɛ.
3. Ka i janto sini magow la
Du bonya ni finiko magow bɛ se ka Changé waati tɛmɛnen kɔfɛ.
4. Ka fɛn belebelebaw filɛ
Ni aw ma jateminɛ kɛ dilanw walima fɛn belebelebaw la, o bɛ se ka kɛ sababu ye ka gɛlɛya lase aw ma kɔfɛ.
N’i y’i yɛrɛ tanga o filiw ma, o bɛ se k’i dɛmɛ ka masin dɔ sugandi min bɛ mago ɲɛ sisan ni sini magow bɛɛ la.
Miirili labanw
So kolankɛlan hakɛ bɛnnen sugandili ye desizɔnba ye min bɛ nɔ bila don o don nɔgɔya la, fanga dɔgɔyali la, ani wasa kuntaalajan na. Ni i ye fɛnw jateminɛ i n’a fɔ du bonya, finiko kɛcogo, fini suguyaw, ani yɔrɔ min bɛ sɔrɔ, i bɛ se ka masin dɔ sugandi min bɛ bɛn i ka ɲɛnamaya kɛcogo ma tiɲɛ na.
An ka ko kɛlenw fɛ, an kɛlen kɔ ka kɛ fɛn dilannikɛla ye sokɔnɔminɛnw dilanni na, an y’a ye ko kiliyan minnu bɛ seko ɲuman sugandi kabini a daminɛ na, olu ka teli ka ɲɛtaa ɲuman sɔrɔ ani ka wasa caman sɔrɔ waati tɛmɛnen kɔfɛ. Kolikɛlan min bɛ bɛn ɲɔgɔn ma kosɛbɛ, o tɛ i ka delinako nɔgɔya dɔrɔn, nka a b’i dɛmɛ fana ka waati, ji ani fanga bɔ.
Ni aw bɛ ka so kolanfɛnw furakɛcogo sɛgɛsɛgɛ minnu bɛ se ka da aw kan ani minnu bɛ baara kɛ ka ɲɛ walima n’aw b’a fɛ k’a faamu kosɛbɛ seko min bɛ bɛn aw magow ma, aw bɛ se ka kunnafoni caman sɔrɔ o la Feilong So kɔnɔ minɛnw . U ka dɔnniya min bɛ so kɔnɔ minɛnw dilanni na, o bɛ se k’aw dɛmɛ ka fɛɛrɛ ɲumanw ni nafamaw sɔrɔ minnu bɛ bɛn aw ka du kɔnɔ magow ma.
Ɲininkaliw
1. So kolankɛminɛn hakɛ jumɛn ka fisa denbaya naani ma?
So kɔnɔ kolanfɛn kilo 7–9 ka teli ka kɛ denbaya naani ye, a bɛ se ka kɛ ko a bɛ se ka kɛ finiko magow ye tuma bɛɛ.
2. Yala finiko masin belebeleba ka fisa tuma bɛɛ wa?
A tɛ kɛ wajibi ye. Masina min ka bon, o bɛ baara kɛ dɔrɔn ni a bɛ baara kɛ ni doni dafalenw ye. N’o tɛ, a bɛ se ka ji ni fanga tiɲɛ.
3. Yala finiko masin fitinin bɛ se ka fɛn belebelebaw minɛ wa?
Masina misɛnninw bɛ se ka gɛlɛya sɔrɔ fɛn belebelebaw la i n’a fɔ bɔrɔw walima dususalo. Masina min fanga ka bon, o de ka ɲi o doni suguw kama.
4. Ne bɛ se k’a dɔn cogo di ni ne ka finiko masin hakɛ bɛnnen don?
Ni aw bɛ to ka boli siɲɛ caman walima ni aw tɛ se ka fɛn belebelebaw don a kɔnɔ, aw ka masin bɛ se ka dɔgɔya kojugu. Ni aw bɛ to ka boli doni tilancɛw la, a bɛ se ka kɛ a ka bon kojugu.
